13/08/2015 - 15:19

Nâng hiệu quả bảo vệ rừng

TTH - “Không có tiền chi trả từ dịch vụ môi trường rừng (DVMTR), chúng tôi cũng phải có trách nhiệm quản lý bảo vệ rừng được giao thật tốt. Trước mắt chưa hưởng lợi trực tiếp về kinh tế, nhưng thế hệ con cháu chúng tôi sẽ được hưởng. Và hơn lúc nào hết, chúng ta đang được hưởng lợi rất lớn về môi trường từ rừng”. Đó là tâm sự của Cộng đồng Trưởng quản lý bảo vệ rừng (QLBVR) thôn Tân Mỹ- Đỗ Đình Khang trong cuộc chuyện trò với chúng tôi.

Vì thế hệ con cháu

Đầu năm 2012, Cộng đồng QLBVR thôn Tân Mỹ, xã Phong Mỹ (Phong Điền) được Nhà nước giao quản lý bảo vệ 547,2 ha rừng tự nhiên. Lúc đó, diện tích này thuộc rừng nghèo, nằm ở vùng sâu vùng xa, lực lượng kiểm lâm không thể quản lý xuể.
Ông Đỗ Đình Khang nhớ lại, lúc nghe Nhà nước có chủ trương giao rừng tự nhiên cho cộng đồng quản lý hầu hết người dân không ai trong thôn muốn nhận. Vì lúc đó, mức độ phá hoại quá lớn, cả làng đều đi gỗ. Vì thế, kiểm lâm cùng với chính quyền xã phải tổ chức nhiều cuộc họp thôn, họp dân để tuyên truyền vận động đi đến thống nhất tiếp nhận.
Tăng cường công tác tuần tra tại rừng để chống chặt phá rừng
Thực ra, khi cộng đồng thôn Tân Mỹ nhận quản lý bảo vệ rừng thì mục tiêu đặt ra là làm để cho đời con đời cháu hưởng lợi. Vì theo tính toán trữ lượng gỗ, phải 15 năm sau mới hưởng lợi được từ việc khai thác tỉa. Ông Khang cho biết, toàn thôn có 334 hộ, thì hiện tại đã có 217 hộ thành viên nằm trong cộng đồng QLBVR của thôn. Ngoài lực lượng hùng hậu này, chúng tôi còn mua tin từ những người chuyên vào rừng khai thác lá nón. Cứ một tin báo có người hoặc hiện tượng phá rừng, chúng tôi sẵn sàng trả 150 nghìn đồng/tin. Nhờ vậy, ban quản lý đã kịp thời ngăn chặn, tịch thu gỗ khai thác và làm công tác tư tưởng tránh tái phạm lần sau. Hiện, chúng tôi cũng khuyến khích người dân vào rừng khai thác lâm sản phụ như lá nón, mây để vừa có nguồn thu nhập, hạn chế khai thác trái phép gỗ rừng và cũng làm tai mắt giúp ban quản lý cộng đồng giữ rừng chặt hơn.
Phối hợp tuần tra, phát hiện và xử lý tiêu hủy gỗ tại rừng. Ảnh: KL Phong Điền
Với những nỗ lực, ý thức trách nhiệm từ phía cộng đồng Nhân dân, từ đầu năm 2015 đến nay, qua các đợt tuần tra hằng tháng, lực lượng tuần tra không phát hiện dấu vết mới về phá rừng, chỉ có một vài trường hợp nhỏ lẻ không đáng kể. Đánh giá qua những đợt kiểm tra gần đây, tình trạng gây hại rừng do cộng đồng thôn quản lý đã hạn chế từ 85-95%, mức độ phát triển của cây rừng xấp xỉ khoảng 3% so với những năm trước.
 
Kích thích giữ rừng hiệu quả
Tháng 2/2015, khi được Qũy Bảo vệ và Phát triển rừng tỉnh chi trả 54,7 triệu đồng phí DVMTR cho năm 2014, cộng đồng QLBVR thôn Tân Mỹ đều rất phấn khởi. Ông Khang kể, suốt 3 năm chúng tôi phải nợ dân. Nợ từ công cán cho đến tiền mượn tạm của từng hộ. Hồi đó, để có kinh phí phục vụ điều hành và chi phí cơm nước, xăng xe huy động dân vào rừng để đẩy đuổi lâm tặc, giữ rừng suốt mấy năm, thôn phải đứng ra mượn mỗi hộ dân 100 nghìn đồng thành lập quỹ. Nhờ có số tiền này mà ban điều hành đắp đổi chi dùng trong thời gian qua, nhưng tính ra vẫn còn âm.
Dự kiến trong năm 2015, cộng đồng QLBVR thôn Tân Mỹ sẽ được chi trả DVMTR trên diện tích 547,2ha với số tiền khoảng trên 71 triệu đồng. BQL dự trù ưu tiêu dành 70-75% số tiền trên để phục vụ tuần tra bảo vệ với tần suất 1 tháng vào rừng tuần tra 4 lần, được chia đều 2 tổ, mỗi tổ từ 5- 7 người. Số còn lại chi cho mua sắm tư trang, dụng cụ như áo quần, giày dép, rựa... và 10% phục vụ chi trả cho ban điều hành. Nếu trong năm 2015, tình hình không có lâm tặc vào rừng quấy phá, ban điều hành sẽ giảm số người và số lần tuần tra và dành số tiền dôi dư để trồng dặm thêm cây gỗ như sao, huện... ở những khu vực còn đất trống.
Năm 2012 và 2013, toàn xã Phong Mỹ có 6 cộng động thôn, bản được giao QLBVR với diện tích hơn 1.819ha, trong đó cộng đồng thôn Tân Mỹ có diện tích được giao lớn nhất. Tính đến nay, toàn huyện Phong Điền có 13 cộng đồng dân cư thôn, bản thuộc 3 xã Phong Sơn, Phong Xuân, Phong Mỹ được giao QLBVR với tổng diện tích 3.358,9ha. Năm 2014, Quỹ bảo vệ về phát triển rừng tỉnh chi trả DVMTR cho cộng đồng, nhóm hộ 3 xã kể trên. Năm 2015, các cộng đồng dự trù được chi trả từ nguồn nước sạch là 130 nghìn đồng/ha và 2 nhóm hộ ở Phong Sơn trả theo lưu vực dự kiến 44,615 nghìn đồng/ha.
Theo đánh giá của Hạt Kiểm lâm Phong Điền, việc chi trả DVMTR đem lại điều kiện thuận lợi, giúp bà con có kinh phí và động lực trong công tác QLBVR. Vì rừng tự nhiên được giao cho bà con chủ yếu là rừng nghèo, chưa có khả năng hưởng lợi trước mắt về mặt kinh tế. Tuy nhiên, để việc chi trả DVMTR đạt hiệu quả cao hơn, theo đề xuất của Hạt Kiểm lâm, cần kêu gọi đầu tư nhiều dự án sau giao rừng để phát triển kinh tế. Nên có phương án giao cho các cộng đồng những vùng đất trống liền kề để trồng các lâm sản, hoặc trồng xen các loài lâm sản ngoài gỗ dưới tán rừng, giúp người dân kiếm thêm thu nhập, yên tâm làm tốt công tác BVR. 

Bài, ảnh: Hoài Thương

Chia sẻ bài viết


ĐỒNG HÀNH CÙNG DOANH NGHIỆP