Chính trị - Xã hội Theo dòng thời sự

25/01/2013 - 05:55

Sớm hoàn thành phương án chi trả dịch vụ môi trường rừng

TTH - Để ngăn chặn tình trạng lâm tặc hoành hành, “xẻ thịt” rừng tự nhiên, bên cạnh việc bổ sung lực lượng kiểm lâm, việc quản lý, bảo vệ rừng còn được xã hội hóa thông qua các chính sách đồng quản lý, chia sẻ lợi ích một số rừng đặc dụng và đặc biệt là chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng (DVMTR). Việt Nam được coi là một trong những nước điển hình, tiên phong trên thế giới trong việc triển khai thực hiện hiệu quả chính sách này.

Việc ủy thác thu nộp và chi trả DVMTR do các quỹ bảo vệ và phát triển rừng (BV&PTR) thực hiện mà mục tiêu chính là huy động các nguồn lực của xã hội để BV&PTR thông qua việc ký kết hợp đồng ủy thác chi trả dịch vụ này với các đối tượng sử dụng DVMTR và chi trả tiền DVMTR cho các chủ rừng, các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân nhận khoán bảo vệ rừng. Đây thực sự là nguồn lực bổ sung quan trọng, góp phần hạn chế các vụ vi phạm trong lĩnh vực QL,BVR xuống còn 50%, tăng cường công tác BV&PTR trên phạm vi cả nước và cải thiện sinh kế cho một bộ phận người dân gắn bó với rừng. Đầu năm 2012, chỉ có chín địa phương trong cả nước thành lập quỹ, nhưng đến nay, quỹ này tăng lên hơn 20 tỉnh mà chủ yếu tập trung tại một số khu vực có tiềm năng về thuỷ điện: Tây Bắc, Tây Nguyên và miền Trung. Quỹ T.Ư ký hơn 25 hợp đồng uỷ thác chi trả DVMTR, thu trên 540 tỷ đồng từ các cơ sở sản xuất thuỷ điện và cung ứng nước sạch trên toàn quốc.

Ông Nguyễn Trọng, Chi cục trưởng Chi cục Lâm nghiệp (Sở Nông nghiệp và PTNT) kiêm Giám đốc Quỹ BV&PTR tỉnh, cho hay năm qua, Ban điều hành nghiệp vụ (ĐHNV) Quỹ BV&PTR tỉnh triển khai thực hiện chính sách chi trả loại DVMTR áp dụng trong năm 2012 - 2013 trên địa bàn tỉnh và rà soát các đối tượng phải chi trả theo từng lưu vực để triển khai chi trả DVMTR ở các huyện. Sau khi UBND tỉnh phê duyệt danh sách các công ty cổ phần Thủy điện A Lưới, Bình Điền, Hương Điền và Công ty TNHH Nhà nước 1 thành viên Xây dựng và Cấp nước tỉnh nộp tiền DVMTR, Ban ĐHNV làm việc với các đơn vị này để thương thảo hợp đồng. Mặc dù, Công ty cổ phần đầu tư HD (chủ đầu tư Nhà máy Thủy điện Hương Điền) xin miễn giảm tiền DVMTR với lý do, trong hai năm vận hành, doanh thu đơn vị luôn không đủ thanh toán chi phí, nhưng Ban ĐHNV vẫn đề xuất UBND tỉnh không miễn trừ khoản này. Thủy điện A Lưới là nhà máy lớn nhất trên địa bàn tỉnh, bình quân thu khoảng 12 tỷ đồng/năm, hiện đã hoàn thành thương thảo và ký hợp đồng. Công ty TNHH Nhà nước 1 thành viên Xây dựng và Cấp nước tỉnh kinh phí thu không lớn với bình quân 1,5 tỷ đồng/năm, hiện Ban ĐHNV đã thu hai năm 2011 và 2012 theo quyết định phê duyệt giá nước của UBND tỉnh.
 
Vấn đề tồn tại trong việc triển khai chính sách chi trả DVMTR hiện nay là theo văn bản hướng dẫn phải có đề án mới được triển khai chi trả dịch vụ này. Đây là khó khăn chung cho các tỉnh, do phải xác định từng chủ rừng cụ thể mới được thực hiện thu phí DVMTR. Bộ máy Ban ĐHNV chủ yếu kiêm nhiệm trong khi chưa xây dựng được bộ phận chân rết ở cấp huyện, xã... Kết quả quy hoạch ba loại rừng chưa cao, có sự chênh lệch lớn giữa số liệu cũng như thực địa và thông tin về quản lý, sử dụng rừng còn thiếu, manh mún ở các ngành, các cấp. Cơ chế kiểm tra, giám sát, chất lượng môi trường rừng chưa cụ thể. Các biểu mẫu và trình tự thủ tục nghiệm thu, thanh quyết toán tiền chi trả DVMTR còn thiếu.
 
Năm 2013, Quỹ BV&PTR tỉnh tiếp tục hoàn thiện về mặt tổ chức và hoàn thành phương án chi trả DVMTR để triển khai đến các chủ rừng. Tuy nhiên, để các chủ rừng, hộ gia đình, cá nhân ổn định cuộc sống, yên tâm và gắn bó với rừng, Quỹ BV&PTR Việt Nam cần xác định rõ cơ chế ủy thác, quản lý sử dụng tiền DVMTR của quỹ này và chủ rừng cũng như cơ chế áp dụng hệ số K trong chi trả DVMTR theo như quy định hiện nay khó thực hiện.

Vĩnh Cự

Chia sẻ bài viết


ĐỒNG HÀNH CÙNG DOANH NGHIỆP