ClockThứ Năm, 28/12/2023 23:37

Hình bóng thiền nhân qua góc nhìn mỹ thuật

TTH.VN - Triển lãm tranh “Hoàn gia lý” khai mạc vào 27/12 đã đem đến cho công chúng yêu nghệ thuật góc nhìn gần gũi, bình dị của những họa sĩ về Tổ sư Thiệt Diệu Liễu Quán.

Khai mạc triển lãm mỹ thuật "Hoàn Gia Lý"

 Tác phẩm "Hình bóng thiền nhân" của họa sĩ Hoàng Thanh Phong

Tổ sư Thiệt Diệu Liễu Quán (1667-1742) là vị Sơ tổ của Thiền phái Liễu Quán, một dòng thiền thuần Việt ra đời vào đầu thế kỷ XVIII tại Đàng Trong. Đạo phong và công hạnh của ông không chỉ được hầu hết mọi tầng lớp xã hội đương thời - từ vương hầu khanh tướng đến tăng tín đồ quy ngưỡng, mà trong hơn 300 năm qua, nguồn mạch thiền phái do ông sáng lập vẫn được "truyền đăng tục diệm", phát triển hưng thịnh và có nhiều đóng góp quan trọng trong lịch sử Phật giáo Việt Nam.

Tên gọi “Hoàn gia lý” của triển lãm có nghĩa là “Về quê cũ”, lấy ý trong bài kệ để lại trước khi tịch của Tổ sư Liễu Quán. Chuyện kể rằng, vào một buổi sáng mùa đông năm 1742, nhằm ngày 21/11 âm lịch, tại tổ đình Viên Thông (nay nằm tại phường An Tây), Tổ sư Liễu Quán dạy đồ chúng đem bút mực ra để viết bài kệ như sau: Thất thập dư niên thế giới trung/ Không không sắc sắc diệc dung thông/ Kim triêu nguyện mãn hoàn gia lý/ Hà tất bôn mang vấn tổ tông?” (Tạm dịch: Ngoài bảy mươi năm trong thế giới/ Không không, sắc sắc đã dung thông/ Hôm nay nguyện mãn về chốn cũ/ Nào phải ân cần hỏi tổ tông?”). Sau khi viết bài kệ, ngài dùng trà, ân cần dặn dò đại chúng rồi thân ngồi kiết-già và nhắm mắt thị tịch.

Triển lãm đã giới thiệu đến công chúng 27 tác phẩm, lấy cảm hứng từ sự an nhiên, tự tại khi nhập pháp. Ấn tượng đầu tiên của nhiều người đến xem triển lãm là hình bóng của Tổ sư Liễu Quán ẩn hiện trong hai tác phẩm “Hình bóng thiền nhân” và “Tịch tĩnh” của họa sĩ Hoàng Thanh Phong. Bằng những nét vẽ tài tình, hình bóng của người tu hành, của thiền nhân hiện lên giữa chốn không gian thanh tịnh, tĩnh mịch trên đồi thông với ánh chiều tà (tác phẩm “Hình bóng thiền nhân”) hay giữa con thuyền chậm rãi trôi trên sông (tác phẩm “Tịch tĩnh”).

Không gian chốn thiền môn yên ắng, phảng phất hương sen hồng được họa sĩ Trần Bích Thủy thể hiện lại bằng chất liệu acrylic qua hai tác phẩm cùng tên “Thiền môn”. Hình ảnh người tu hành đứng trước cửa Phật với bóng lá lấp ló ẩn hiện đến hình ảnh những đóa sen nở rộ tựa như hoa thơm, trái ngọt sau quá trình tu tập, không vướng bụi trần.

 Tác phẩm "Sen Tịnh Tâm" của họa sĩ Võ Quang Hoành

Chùm tranh “Bộ tranh cảm xúc về ngài Tổ Liễu Quán” của họa sĩ Nguyễn Thị Dư Dư bao gồm 5 bức tranh: “Nhớ ngài Tổ”, “Những ngôi chùa ngài Tổ tu tập, thọ giới và xây dựng”, “Tĩnh tâm”, “Hiếu sự”, “Đến và đi” là bản tóm tắt cuộc đời và hoạt động phật sự của Tổ sư Liễu Quán.

Hình ảnh thiền sư xuất hiện trong những bức tranh của họa sĩ Mai Châu, khi thì giữa khung cảnh bình yên giữa thiên nhiên trong tác phẩm “Tọa lý khán Thanh Sơn”, khi lại giữa màn đêm đen trong “Táo tri đăng thị hóa”. Nhưng bất kể hoàn cảnh, bất kể thời gian, người xem đều cảm nhận được sự tĩnh tâm, nhập pháp của những người tu hành.

Họa sĩ Nguyễn Thị Huệ với sự khéo léo, tài tình trong sử dụng chất liệu lụa tổng hợp và acrylic đã thành công trong việc thể hiện khung cảnh nơi cửa Phật qua những tác phẩm “Bức trực họa chùa Bảo Quốc”, “Sen pháp”, “Vào cửa pháp”.

Quá trình tu hành, thiền định, trải qua những thử thách để thành chánh quả cũng được họa sĩ thể hiện trong “Cầu pháp”, “Pháp hành” và “Pháp trong pháp”.

Với họa sĩ Võ Quang Hoành, chất liệu màu nước giúp họa sĩ thể hiện khung cảnh liễu quán hay sen ở hồ Tịnh Tâm.

Hình ảnh những đóa sen ở hồ Tịnh Tâm vươn mình vào cửa Phật như cũng muốn được tự tại, an nhiên như những con người trong chốn tu hành.

Tính thiện của Phật giáo cũng được họa sĩ thể hiện qua tác phẩm “Phóng sanh”, trao cho những chú chim trong lồng cơ hội để tiếp tục sải cánh tung bay.

Có thể nói, triển lãm “Hoàn Gia Lý” như một đóa hoa hương thanh khiết được kết nên từ lòng thành sâu xa tưởng niệm công đức của Tổ sư Liễu Quán, người đã để lại một di sản tinh thần to lớn cho hậu thế.

Bài, ảnh: ĐĂNG TRÌNH
ĐÁNH GIÁ
Hãy trở thành người đầu tiên đánh giá cho bài viết này!
  Ý kiến bình luận

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM

Quốc lộ 1A qua Thừa Thiên Huế đang quá tải

Tuyến Quốc lộ (QL) 1A đi qua địa bàn Thừa Thiên Huế hiện đang quá tải trước sự gia tăng của các phương tiện tham gia giao thông. Áp lực này càng gia tăng hơn kể từ ngày 4/4 vừa qua, cao tốc Cam Lộ - La Sơn phân luồng không cho xe khách trên 30 chỗ và xe tải từ 6 trục trở lên, xe rơ-mooc, sơ mi rơ-mooc vào.

Quốc lộ 1A qua Thừa Thiên Huế đang quá tải
Gắn hoạt động tín dụng chính sách với thực hiện các mục tiêu kinh tế - xã hội

Đó là yêu cầu của UVTV Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh, Trưởng Ban đại diện HĐQT Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) tỉnh, ông Nguyễn Thanh Bình tại phiên họp Ban đại diện Hội đồng quản trị NHCSXH tỉnh nhằm đánh giá kết quả hoạt động quý I/2024 và triển khai nhiệm vụ các tháng còn lại năm 2024, tổ chức chiều 17/4.

Gắn hoạt động tín dụng chính sách với thực hiện các mục tiêu kinh tế - xã hội
Nền tảng làm việc số tỉnh Thừa Thiên Huế được vinh danh Top 10 Giải thưởng Sao Khuê 2024

Ngày 13/4, tại Lễ Vinh danh và trao Giải thưởng Sao Khuê 2024 do Hiệp hội phần mềm và dịch vụ công nghệ thông tin (CNTT) Việt Nam - VINASA tổ chức ở Hà Nội, “Nền tảng làm việc số tỉnh Thừa Thiên Huế” vinh dự được bình chọn là sản phẩm xuất sắc của ngành phần mềm, CNTT Việt Nam và được công nhận đạt Top 10 Giải thưởng Sao Khuê 2024 lĩnh vực quản trị, điều hành.

Nền tảng làm việc số tỉnh Thừa Thiên Huế được vinh danh Top 10 Giải thưởng Sao Khuê 2024
Return to top